Slippage چیست و چگونه هنگام معامله کمترش کنیم؟

روی صفحه می‌بینی قیمت یک کوین ۱٫۰۰ دلار است، دکمه‌ی خرید را می‌زنی و وقتی تاریخچه‌ی معامله را باز می‌کنی، میانگین قیمت خرید شده ۱٫۰۳ دلار. کسی کلاهبرداری نکرده و صرافی هم اشتباه نکرده؛ تو با پدیده‌ای برخورد کرده‌ای که اسمش Slippage است و تقریباً هر معامله‌گر بازار فوری آن را تجربه کرده، حتی بدون این‌که اسمش را بداند.

Slippage دقیقاً چیست؟

Slippage یعنی اختلاف بین قیمتی که انتظار داشتی و قیمتی که سفارش واقعاً با آن پر شده است. این اختلاف دو دلیل اصلی دارد: اول این‌که سفارش بزرگ‌تر از حجمِ موجود در یک سطح قیمت باشد و مجبور شود از چند سطح بعدی هم بخرد؛ دوم این‌که بین لحظه‌ی کلیک و لحظه‌ی اجرا، هرچند کوتاه، بازار حرکت کند. راهنمای رسمی WEEX هم همین دو دلیل را برای Slippage ذکر می‌کند و آن را پدیده‌ای عادی در همه‌ی صرافی‌ها می‌داند، نه یک باگ.

مثال عددی: وقتی سفارش از چند سطح عبور می‌کند

فرض کن می‌خواهی ۵٬۰۰۰ واحد از یک کوین بخری و سمت فروش Order Book این‌طور است:

هزینه‌ی کل می‌شود ۱٬۰۰۰ + ۱٬۵۱۵ + ۲٬۰۶۰ + ۵۳۰ = ۵٬۱۰۵ دلار، یعنی میانگین قیمت ۱٫۰۲۱ دلار به‌جای ۱٫۰۰۰. این ۲٫۱ درصد را قبل از کارمزد پرداخته‌ای. دقت کن که بهترین قیمت روی صفحه همیشه ۱٫۰۰۰ بود؛ فقط حجمش کم بود. به همین دلیل است که قیمت نمایش‌داده‌شده با قیمت میانگین اجرا فرق می‌کند.

چه موقع Slippage بدتر می‌شود؟

• کوین‌های کم‌حجم: عمق Order Book کم است و حتی سفارش متوسط هم چند سطح را می‌بلعد.
• لحظه‌ی خبر یا نوسان شدید: سفارش‌ها از بازار کنار کشیده می‌شوند، فاصله‌ی قیمت‌ها بازتر می‌شود و بازار سریع‌تر از دست تو حرکت می‌کند.
• سفارش بزرگ نسبت به حجم بازار: هرچه مقدار تو نسبت به عمق بیشتر باشد، میانگین قیمت اجرا از قیمت اول بیشتر فاصله می‌گیرد.
• Stop-Market در بازار جهشی: وقتی قیمت با gap از سطح trigger رد می‌شود، سفارش در اولین قیمت قابل‌اجرا پر می‌شود، نه روی همان عدد؛ این موضوع را در راهنمای Stop Order با مثال دیده‌ایم.

پنج راه عملی برای کم کردن Slippage

1. از Limit Order استفاده کن. قیمت سقف یا کفِ خودت را تعیین می‌کنی و سفارش هیچ‌وقت بدتر از آن پر نمی‌شود. فقط باید بپذیری که ممکن است پر نشود؛ جزئیاتش در راهنمای Limit Order آمده.
2. قبل از ثبت، عمق Order Book را نگاه کن. اگر حجم سه یا چهار سطح اول از مقدار تو کمتر است، پیش‌بینی کن که میانگین قیمتت فاصله می‌گیرد.
3. سفارش بزرگ را تکه‌تکه کن. به‌جای یک خرید ۵٬۰۰۰ تایی، چند سفارش کوچک‌تر با فاصله‌ی زمانی بده تا Order Book فرصت پر شدن دوباره داشته باشد. این توصیه در راهنمای WEEX هم آمده است.
4. در لحظه‌ی اخبار مهم Market Order نزن. اگر مجبوری، مقدار را کوچک نگه دار. برای مقایسه‌ی دو نوع سفارش، Market در برابر Limit را ببین.
5. جفت‌ارز پرحجم‌تر را ترجیح بده. فاصله‌ی Spread و عمق Order Book در بازارهای پرمعامله بسیار بهتر است.

ابزارهای WEEX برای مدیریت Slippage

علاوه بر Limit Order و سفارش‌های BBO (که بر اساس بهترین قیمت لحظه‌ای بازار ثبت می‌شوند)، WEEX در بخش فیوچرز قابلیتی به نام Guaranteed Price دارد: در سفارش‌های شرطی و استاپ‌لاس، خود صرافی ریسک Slippage را بر عهده می‌گیرد و سفارش را با قیمت تعیین‌شده اجرا می‌کند. این سرویس رایگان نیست؛ در صورت اجرای سفارش، کارمزد جداگانه‌ای با عنوان GTD price fee کسر می‌شود، فقط برای جفت‌ارزهایی که برایشان فعال شده در دسترس است و کاربران VIP سهمیه‌ی روزانه‌ی رایگان دارند. جزئیات و نرخ‌ها ممکن است تغییر کند و بهتر است قبل از اقدام، صفحه رسمی WEEX را بررسی کنید. اگر هنوز با ساختار هزینه‌ها آشنا نیستی، نگاهی به سوالات متداول هم کمک می‌کند.

سوالات متداول

جمع‌بندی

Slippage چیست؟ هزینه‌ی پنهانی که از فاصله‌ی بین قیمت روی صفحه و قیمت واقعی اجرا می‌آید و با حجم سفارش، کم‌عمق بودن بازار و سرعت نوسان بیشتر می‌شود. نمی‌شود آن را کاملاً حذف کرد، اما می‌شود مدیریتش کرد: Limit Order برای کنترل قیمت، نگاه به عمق Order Book، تقسیم سفارش‌های بزرگ و دوری از Market Order در لحظه‌های پرنوسان. دفعه‌ی بعد که سفارشی می‌دهی، به‌جای فقط دیدن قیمت، بپرس این حجم از چند سطح قیمت عبور خواهد کرد.